Het nieuwe jaar heeft altijd iets verdachts. Alsof het zich aandient met een frisse blik en een lege agenda, terwijl je heel goed weet dat je zelf gewoon bent meegekomen, met dezelfde jas, dezelfde gewoontes en dezelfde gedachten die soms net iets te hardnekkig zijn om nieuw te noemen. Toch sta je er even bij stil. Zo ben ik. We kijken vooruit, maar vooral ook achterom, want het vorige jaar is inmiddels veilig. Het kan niets meer terugdoen. Het ligt nu vast, als een fotoalbum waarin je niet meer kunt rommelen.
Over 2025 kunnen we alleen nog terugkijken. Er zijn momenten die zich hebben vastgezet, en andere die alweer vaag zijn geworden, alsof ze nooit echt hebben plaatsgevonden. Dagen waarop alles vanzelf ging, en dagen waarop zelfs het maken van appeltaart voelde als een kleine overwinning. Het jaar is voorbij, afgerond, ingepakt en ergens op een plank gelegd. Af en toe pak je het er nog even bij, maar meestal laat je het liggen. Het nieuwe jaar dringt zich al op.
Er zijn plannen. Dat is misschien wel het belangrijkste teken dat een nieuw jaar begonnen is. Uitstapjes die al voorzichtig in de agenda staan. Met potlood, want je weet maar nooit. Plaatsen waar je zin in hebt, al is het soms vooral het idee van ergens heen gaan dat voldoening geeft. Het vooruitzicht alleen al is genoeg om de winter iets minder grijs te maken. Alsof je tegen jezelf zegt: kijk, er komt nog van alles.
Deze maand wil ik ook iets anders doen. Ik ga kijken voor een nieuwe bril bij Hans Anders. Mijn huidige bril heb ik al drie jaar. Dat is in brillentijd ongeveer een eeuwigheid. Hij zit nog prima, maar hij vertelt inmiddels iets over wie ik was, niet per se over wie ik nu ben. Tijd voor iets anders. Iets nieuws op je neus zetten voelt verrassend persoonlijk. Het is niet zomaar een accessoire. Het is hoe je gezien wordt en hoe je zelf kijkt.
Ik dacht er heel even aan om een multifocale bril te nemen. Heel even maar. Toen dacht ik: nee. Dat is te snel. Te vroeg toegeven aan het feit dat ik dit jaar zestig word. In december pas. Dat telt mee. Er zit iets in die keuze. Alsof je zegt: ik ben er nog niet aan toe om alles tegelijk scherp te zien. Toegeven kan altijd nog. Eerst maar een normale bril. Voor mezelf.
Misschien is dat wel waar het nieuwe jaar over gaat. Niet op alles vooruit willen lopen. Niet alles meteen vastleggen. Gewoon beginnen. Met plannen, met uitstapjes, met een nieuwe bril. En ondertussen weten dat het vorige jaar rustig blijft liggen, waar het hoort. Achter ons.
