Sommige nieuwsberichten voelen alsof er een stukje van je jeugd wordt ingepakt en in een verhuisdoos verdwijnt. Het nieuws dat de laatste Duitse Playmobil-fabriek haar deuren sluit, deed iets met me. Niet omdat ik nog dagelijks met riddertjes, cowboys of brandweermannen speel, maar omdat ik behoor tot de eerste generatie kinderen die met Playmobil opgroeide.

Toen Playmobil in de jaren zeventig verscheen, was het nieuw. Natuurlijk bestond speelgoed al eeuwen, maar die kleine poppetjes van precies 7,5 centimeter brachten een complete wereld met zich mee. Je kocht geen los figuurtje, maar een kasteel, een politiebureau of een piratenschip. De verhalen die je eromheen bedacht, gingen soms dagenlang door.

Ik herinner me nog hoe bijzonder het voelde om een nieuw doosje open te maken. Het zachte geritsel van de onderdelen in het plastic. De handleiding die je nauwelijks nodig had. Binnen een paar minuten stond er een wereld op tafel waarin alles mogelijk was. Cowboys konden astronaut worden en piraten mochten gerust een trein besturen. Niemand die daar moeilijk over deed.

Juist daarom voelde Playmobil anders dan veel ander speelgoed. Het vroeg iets van je fantasie. Er was geen scherm, geen batterij en geen geluidseffect—die moest je allemaal zelf bedenken.

Toch heeft Playmobil het tegenwoordig moeilijk. Hoe kan het dat Barbie en Lego wél overeind blijven?

Bij Barbie zie je dat het merk zichzelf telkens opnieuw uitvindt. Ooit was ze vooral een modepop, tegenwoordig is ze arts, piloot, programmeur of president. Bovendien kreeg het merk een enorme impuls door de bioscoophit uit 2023. Barbie wist weer relevant te worden voor een nieuwe generatie.

Lego handelde misschien nog slimmer. Waar Playmobil vasthield aan de vertrouwde formule, zocht Lego de samenwerking op met Star Wars, Harry Potter, Marvel en Minecraft. Kinderen die de films kennen, willen de bouwsets. En volwassenen kopen ze inmiddels voor zichzelf. Lego werd speelgoed én een verzamelobject.

Playmobil bleef veel langer vertrouwen op de klassieke thema’s waarmee het groot werd. Daar is niets mis mee, maar de concurrentie komt allang niet meer alleen uit het speelgoedschap. Tablets, smartphones, YouTube en TikTok vechten allemaal om dezelfde vrije tijd.

Misschien zit daar wel de grootste uitdaging. Een kind uit 1975 had een stapel speelgoed en een flinke dosis verbeeldingskracht. Een kind uit 2026 heeft toegang tot de hele wereld via een schermpje dat in je broekzak past.

Toch geloof ik niet dat Playmobil verdwijnt. De poppetjes worden nog altijd gemaakt en miljoenen mensen bewaren warme herinneringen aan die kleine figuurtjes met hun eeuwige glimlach.

Dat is misschien wel het mooiste aan Playmobil. Het was nooit het meest technische speelgoed en zeker niet het duurste. Maar het gaf kinderen iets wat vandaag de dag kostbaar is: de ruimte om zelf een verhaal te verzinnen.

Als blogger doe ik dat nu nog steeds. Alleen zijn de riddertjes, piraten en astronauten vervangen door herinneringen, observaties en woorden.