Oh, wat kan ik blij worden van taal. Van woorden in het bijzonder. Ik heb geen idee hoeveel Nederlandse woorden er precies bestaan. De ene bron heeft het over tachtigduizend, een andere komt weer met heel andere aantallen. Tel daar alle vervoegingen, samenstellingen en varianten bij op en je komt uit op een hoeveelheid waar je een leven lang mee vooruit kunt. En toch heb ik het gevoel dat ik er nog lang niet op uitgekeken ben.

Woordspelingen zijn daarbij mijn zwakke plek. Of misschien juist mijn sterke. Een typefout kan mij soms meer plezier bezorgen dan een zorgvuldig geformuleerde zin. Vooral wanneer één verkeerd getypte letter een complete betekenis op zijn kop zet. Het hoeft allemaal niet hoogdravend te zijn. Ik schiet al in de lach wanneer iemand per ongeluk ‘hier’ in ‘hoer’ verandert. Het intellectuele niveau van mijn humor is soms verrassend betaalbaar.

Er zijn ook woorden die ik gewoon mooi vind. Woorden die prettig klinken wanneer je ze uitspreekt. Neem desalniettemin. Of nochtans. Ze betekenen ongeveer hetzelfde, maar wat rollen die woorden heerlijk over de tong. En dan heb je ook nog niettegenstaande. Alleen het uitspreken ervan voelt al alsof je een extra punt krijgt bij Scrabble. Drie verschillende woorden om te zeggen dat iets tóch gebeurde, ondanks alles. Prachtig toch?

Daarentegen – ook zo’n fijn woord – bestaan er woorden die ik vooral mooi vind vanwege hun klank. Parallellepipedum bijvoorbeeld. Dat woord behoort al sinds de jaren tachtig tot mijn favorieten. Het komt helaas zelden voorbij tijdens een verjaardag of in de supermarkt. Anders had ik het ongetwijfeld vaker gebruikt. Het is een veelvlak met zes parallellogrammen als zijvlakken. Ik geef onmiddellijk toe dat de betekenis minder spannend is dan het woord zelf. Maar die harde klanken, die opeenvolging van lettergrepen; ik blijf ervan genieten.

Natuurlijk zijn er ook woorden waar ik spontaan jeuk van krijg. Bovenaan die lijst staat zonder enige concurrentie het woord ‘kutje’. Ik vind het zo’n onaangenaam woord dat ik er eigenlijk niet meer letters aan wil besteden dan strikt noodzakelijk. Laten we het daar dus maar bij houden.

Gelukkig blijven er daarna nog miljoenen andere woorden over. Woorden met meerdere betekenissen, verschillende woorden voor hetzelfde begrip, woorden die afhankelijk van tijd, plaats of stemming ineens iets heel anders oproepen. Dat blijft voor mij het mooie van taal.

Neem het woord zonnestraal. Alleen al het horen ervan maakt de meeste mensen vrolijk. Maar spreek hetzelfde woord eens uit tijdens de derde week van een aanhoudende hittegolf. Dan kijken mensen je aan alsof je persoonlijk verantwoordelijk bent voor de temperatuur. Opeens is zelfs een zonnestraal niet meer zo stralend.

Taal blijft een wonderlijk iets. Met een paar letters kun je iemand laten lachen, ontroeren, ergeren of aan het denken zetten. Soms zegt één woord genoeg. Soms heb je er honderden nodig. En soms is het mooiste van taal dat er altijd weer een volgend woord bestaat om verliefd op te worden.